Vakantie als uitlaatklep: Nederlanders willen juist op vakantie door onrust in de wereld

Ondanks stijgende prijzen en wereldwijde onrust gaat het merendeel van de Nederlanders dit jaar gewoon op vakantie. Uit de ANWB Vakantiemonitor 2026 blijkt dat 85% van de Nederlanders van plan is om eropuit te gaan, terwijl bijna 15% thuisblijft, vaak om financiële redenen. Opvallend is dat 45% juist extra behoefte voelt aan vakantie door de onrust in de wereld.

Gemiddeld plannen Nederlanders in 2026 23,5 dagen vakantie, vooral in Europa. De populairste bestemmingen zijn Nederland (39%), Spanje (31%), Duitsland (28%), Frankrijk (26%) en Italië (22%). Verre reizen winnen langzaam aan populariteit, met bijna 14% die Azië overweegt, vooral jongeren tot 29 jaar. De Verenigde Staten verliest aan interesse, slechts 5% kiest voor deze bestemming.

Budget en prijsstijgingen

Bijna de helft van de vakantiegangers geeft tussen de €500 en €1.500 per persoon uit aan een vakantie, met een mediaan van €1.350. Inflatie en prijsstijgingen hebben vooral invloed op mensen met een beperkt budget, die kiezen voor goedkopere bestemmingen, kortere reizen of locaties dichter bij huis. Toch zegt bijna een derde van de Nederlanders dat stijgende prijzen geen effect hebben op hun plannen.

Nederlandse vakanties en btw-verhoging

Met de btw-stijging voor logies van 9% naar 21% in 2026 zegt 43% van de vakantiegangers in eigen land dat dit hun plannen niet verandert. 31% past hun plannen aan, terwijl 27% nog niet weet wat de gevolgen zullen zijn.

Weersextremen en vakantieplanning

Meer dan de helft van de Nederlanders houdt rekening met klimaatrisico’s bij het kiezen van een bestemming. Toch laat 45% zich niet beïnvloeden door weersextremen.

Zomer blijft favoriet

De zomervakantie blijft het belangrijkst voor 42% van de vakantiegangers, gevolgd door de meivakantie die door 39% als even belangrijk wordt gezien. Voor lange vakanties kiezen Nederlanders vooral voor strand, zon en rondreizen, waarbij de auto het meest gebruikte vervoermiddel is, gevolgd door het vliegtuig (51% vs. 48%).

AI als digitale vakantie-assistent

Steeds meer Nederlanders gebruiken AI-tools bij het plannen van hun vakantie. AI-tools zoals ChatGPT, Gemini en Copilot worden niet alleen ingezet om inspiratie op te doen, maar ook om reisschema’s samen te stellen, een passende bestemming te vinden en activiteiten te plannen, zowel vooraf als tijdens de reis. Vooral jongeren lopen voorop: de helft van de 18- tot 29-jarigen gebruikt AI als hulpmiddel bij hun vakantie, tegenover 14% van de 65-plussers.

De ANWB Vakantiemonitor 2026 is uitgevoerd onder 2.046 Nederlanders van 18 tot 80 jaar.

Bron: ANWB