WADDEN – Bijna de helft van alle trekvogelsoorten wereldwijd neemt in aantal af. Dat blijkt uit het nieuwe rapport State of the World’s Birds van BirdLife International. De Waddenzee is een belangrijke schakel in de internationale vliegroutes van trekvogels en daarmee ook voor veel vogels op de Waddeneilanden.
Volgens het rapport neemt 45 procent van de trekvogelsoorten wereldwijd af. Eén op de negen soorten wordt met uitsterven bedreigd. Vooral zeevogels en steltlopers hebben het moeilijk. Ook soorten die afhankelijk zijn van kustgebieden, wetlands en bossen staan onder druk.
Het rapport werd op 11 september gepresenteerd tijdens de Global Flyways Summit in Nairobi. De zesde editie van State of the World’s Birds richt zich volledig op trekvogels en de internationale vliegroutes die zij gebruiken.
Waddenzee belangrijke tussenstop
De Waddenzee maakt deel uit van de Oost-Atlantische trekroute. Vogels gebruiken het gebied om te rusten en voedsel te zoeken tijdens hun lange reis tussen broed- en overwinteringsgebieden.
Een voorbeeld is de rosse grutto. Deze vogels trekken vanuit gebieden in West-Afrika naar het noorden en gebruiken de Waddenzee als belangrijke tussenstop. Ook kanoeten zijn afhankelijk van de voedselrijke wadplaten.
Volgens Vogelbescherming Nederland laat de trekroute zien hoe sterk natuurgebieden met elkaar verbonden zijn. Een vogel kan immers niet alleen afhankelijk zijn van een goed beschermd broedgebied. Ook de gebieden waar de soort onderweg rust en voedsel zoekt en de overwinteringsgebieden zijn noodzakelijk.
Verlies van leefgebied
De achteruitgang van trekvogels heeft verschillende oorzaken. BirdLife noemt onder meer landbouw, klimaatverandering, invasieve soorten en jacht en vogelvangst. Ook het verdwijnen en aantasten van wetlands, bossen en kustgebieden speelt een belangrijke rol.
De gevolgen zijn inmiddels zichtbaar. De dunbekwulp werd in 2025 officieel uitgestorven verklaard. De soort was in 1995 voor het laatst met zekerheid gezien bij een lagune in Marokko. In de afgelopen 150 jaar zijn daarnaast nog zes andere trekvogelsoorten uitgestorven of vermoedelijk verdwenen.
Hele trekroute nodig
Volgens Vogelbescherming Nederland is het daarom belangrijk om niet alleen afzonderlijke natuurgebieden te beschermen, maar te kijken naar de volledige trekroute. Trekvogels hebben onderweg voldoende voedsel, rust en veilige plekken nodig.
Het nieuwe rapport benadrukt tegelijk dat bescherming en herstel van natuur wel degelijk effect kunnen hebben. Volgens BirdLife kunnen populaties herstellen wanneer bedreigingen langs de volledige trekroute gezamenlijk worden aangepakt.
Bron: Vogelbescherming
