Paralympische week Ameland — sfeerbeeld eiland, CC BY-SA 4.0 Dietmar Rabich / Wikimedia Commons

Toen de nationale paralympische top een week lang op Ameland neerstreek

AMELAND – In september 1981 streek de nationale sporttop voor mensen met een beperking een week lang neer op Ameland. Tijdens de vierde Nationale Sportweek kwamen honderden sporters naar het eiland voor wedstrijden in onder meer rolstoelbasketbal, zitvolleybal en tafeltennis. Verschillende dorpen vormden het decor voor een bijzonder sportevenement.

Van Ameland naar de top

Sportverhalen van een eiland

Ameland is misschien klein, maar het eiland kent verrassend veel bijzondere sportverhalen. Verhalen over Amelanders die de landelijke top bereikten, talenten die hun eerste stappen op het eiland zetten en sporters die buiten Ameland naam maakten. Sommige namen zijn nog altijd bekend, andere verhalen dreigen langzaam te verdwijnen.

Met Van Ameland naar de top brengen we die verhalen bij elkaar. We duiken in het verleden, spreken mensen die erbij waren en kijken ook naar de sporters van nu en de talenten van morgen. Want achter iedere prestatie zit een verhaal – en juist die verhalen willen we bewaren en doorvertellen.

Wie een oude editie van De Amelander uit 1981 openslaat, komt een uitgebreid sportprogramma tegen. Van 7 tot en met 12 september stond Ameland in het teken van de Nationale Sportweek voor minder validen, zoals het evenement destijds werd genoemd.

In Hollum werd getafeltennist, in Nes stond rolstoelbasketbal op het programma en in Buren konden bezoekers terecht voor handboogschieten en zitvolleybal. Ook een rolstoelslalom en een rolstoelmarathon maakten deel uit van het programma. Boven de aankondiging stond duidelijk vermeld: topsport.

Honderden sporters naar Ameland

De Nationale Sportweek op Ameland werd voor het eerst georganiseerd in 1975. De belangstelling groeide bij iedere editie. Waar bij de eerste sportweek bijna honderd sporters naar het eiland kwamen, waren dat er in 1979 al bijna vierhonderd.

In 1981 was de belangstelling nog groter. Aan de vierde Nationale Sportweek deden ongeveer vijfhonderd sporters mee. Inclusief supporters en wedstrijdleiding waren er zo’n 625 mensen bij betrokken. Dat de sportweek populair was, bleek ook uit de aanmeldingen: al in januari moest de organisatie een aanmeldingsstop instellen. Dat blijkt uit een terugblik in De Amelander van september 1982.

De wedstrijden vonden verspreid over het eiland plaats. Zo stelde sportzaal De Boeg in Buren ruimte beschikbaar voor zitvolleybal en handboogschieten. De sporthal in Nes was het decor voor rolstoelbasketbal en in Hollum werd getafeltennist. Ook de rolstoelslalom en de bijna twaalf kilometer lange mini-marathon maakten deel uit van het programma.

Gouden medaillewinnaars uit Arnhem

De sportweek op Ameland volgde een jaar na de Paralympische Spelen van 1980 in Arnhem. Nederland was toen gastland van dit internationale sportevenement, waaraan sporters uit 42 landen deelnamen. De Spelen zorgden voor veel aandacht voor de gehandicaptensport in Nederland.

Ook het zitvolleybal stond toen voor het eerst op het Paralympische programma. Het Nederlandse mannenteam won de gouden medaille door Zweden in de finale te verslaan. De ploeg werd in de aankondiging van de sportweek op Ameland nadrukkelijk genoemd. Ook andere gouden, zilveren en bronzen medaillewinnaars van de Spelen in Arnhem waren door de organisatie uitgenodigd. Verschillende van hen gaven aan naar Ameland te komen.

Daarmee kreeg de sportweek een bijzonder karakter. Op Ameland kwamen sporters samen die kort daarvoor nog op het hoogste internationale podium hadden gestaan.

Een traditie op Ameland

De Nationale Sportweek was geen eenmalig initiatief. Na de eerste editie in 1975 en de daaropvolgende sportweken in 1977 en 1979 was Ameland in 1981 voor de vierde keer gastheer. In 1983 volgde zelfs een jubileumeditie. Voor die gelegenheid werd het wedstrijdprogramma uitgebreid met onder meer zitbadminton en luchtgeweerschieten.

De Nationale Sportweken zijn inmiddels een stukje sportgeschiedenis geworden. De editie van 1981 laat zien dat Ameland destijds een belangrijke plek had binnen de Nederlandse gehandicaptensport. Een week lang stond het eiland in het teken van nationale topsport en kwamen honderden sporters naar de Waddenkust. Een hoofdstuk uit de sportgeschiedenis van Ameland dat het verdient om opnieuw onder de aandacht te worden gebracht.

Bronnen:

  • De Amelander, mei, juni 1981 en september 1982 (via De Amelander van Toen).
  • Internationaal Paralympisch Comité (IPC).

Weet jij meer over dit verhaal?

De sportgeschiedenis van Ameland zit niet alleen in archieven, maar vooral in de herinneringen van mensen. Misschien weet jij meer over de sporter of gebeurtenis uit dit verhaal. Was je erbij, heb je samen gesport, ken je iemand die een belangrijke rol speelde of liggen er thuis nog foto’s, krantenknipsels of andere herinneringen?

Laat het ons weten. Ook aanvullingen, anekdotes en correcties zijn welkom. En is er een Amelander sporter, trainer, vrijwilliger of bijzonder sportverhaal waar we volgens jou eens in moeten duiken? Ook dat horen we graag.

Zo bouwen we Van Ameland naar de top samen verder uit en zorgen we ervoor dat bijzondere sportverhalen van het eiland niet verloren gaan.

Mailen kan naar: info@persbureau-ameland.nl

Redactie Persbureau Ameland
Redactie Persbureau Ameland
Artikelen: 207